به گزارش بازرگانی سلیمانی؛ کولیس از یک فک بیرونی، یک فک داخلی و یک پیچ لغزنده تشکیل شده است. با این ابزار می توانید ابعاد خارجی، داخلی و حتی عمق اجسام را اندازه گیری کنید. اسم این ابزار از نام ریاضیدان پتروس نونیوس که مقیاس ورنیه کولیس را اختراع کرد بر گرفته شده است. درباره تاریخچه کولیس چندین دیدگاه متفاوت وجود دارد. برخی بر این باورند که این ابزار مربوط به رومی ها و یونانیان است. قرن ششم قبل از میلاد مسیح این ابزار در نزدیکی ساحل ایتالیا پیدا شده و مدل های اولیه دارای قسمت چوبی بود که یک دهانه ثابت و یک دهانه متحرک داشتند و تاریخچه پیدایش کولیس به آن دوره بر می گردد.

تاریخچه کولیس

قبل از پرداختن به تاریخچه این ابزار بهتر است اطلاعات مختصری درباره آن ارائه دهیم :

این ابزار وسیله ای برای اندازه گیری ابعاد یک جسم یا سوراخ است. یعنی طول، عرض، ضخامت، قطر یا عمق یک جسم یا سوراخ توسط این ابزار اندازه گیری می شود. انواع مختلفی از این ابزار وجود دارد که امکان خواندن یک اندازه گیری را روی یک صفحه ساعتی (عقربه ای)، به صورت خطی و یا صفحه نمایش دیجیتالی فراهم می کند.

برخی از این ابزارها می توانند مانند یک قطب نمای ساده با نقاط رو به داخل یا بیرون باشند، اما بدون مقیاس (نشان دهنده اندازه گیری). نوک این ابزار به گونه ای تنظیم می شود که در نقاطی که باید اندازه گیری شوند، قرار می گیرند و سپس در حالی که به دستگاه اندازه گیری جداگانه، مانند خط کش منتقل می شوند، در آن دهانه نگه داشته می شوند. این ابزار در بسیاری از زمینه ها مانند مهندسی مکانیک، فلزکاری، جنگلداری، نجاری، علوم و پزشکی استفاده می شود.

همانطور که در ابتدای این مطلب نیز اشاره شد، روایت های مختلفی درباره تاریخچه این ابزار وجود دارد.

اولین calipers در کشتی غرق شده یونانی به نام Giglio در نزدیکی سواحل ایتالیا پیدا شده است. کشف کشتی مربوط به قرن ششم قبل از میلاد است و ابزار کشف شده مانند مدل های مدرن امروزی دارای دو فک متحرک و ثابت می باشد.

اولین نوع فلزی ساخته شده از برنز در چین پیدا شد که بر حسب اینچ و دهم اینچ حکاکی شده بود و قدمت آن به قرن نهم پس از میلاد می رسد.

اختراع کولیس

طراحی مدرن کولیس ورنیه با مقیاس اضافی که دقت بیشتری را ارائه می دهد (ورنیه) توسط ریاضیدان و مخترع فرانسوی پیر ورنیه ابداع شد. در سال ۱۶۳۱، پی یر رساله خود را با عنوان «ساخت، استفاده و خواص ربع ریاضیات جدید» منتشر کرد، جایی که او دستگاهی را که به انگلیسی نام او را یدک می کشد – مقیاس ورنیه – توصیف کرد. نوع ورنیه این ابزار به طور گسترده در آزمایشگاه های علمی و در تولید برای اندازه گیری های کنترل کیفیت استفاده می شود.

عده ای معتقدند که نوع ورنیه نخستین بار در آمریکا اختراع شده است. طبق گفته ها، مهندس برجسته مکانیک و بنیانگذار کمپانی براون و شارپ (Sharp and Brown) به نام جی آر براون، دستگاهی را در سال ۱۸۵۰ طراحی و اختراع کرد که باعث تحول بزرگی در این صنعت شد. هم نوع ساده و هم کشویی این ابزار در کاتالوگ شرکت مذکور در سال ۱۹۸۵-۱۹۲۴ درج گردیده است.

به نوعی می توان گفت که مدل های امروزی توسط یک آمریکایی، طراحی، تولید و به دنیا عرضه شده است.

در سال ۱۹۵۶ کمپانی میتوتویو برای ساخت این ابزار، استفاده از فولاد ضد زنگ را مطرح نمود و ۷ سال بعد در سال ۱۹۶۳ توانست بیش از یک میلیون محصول با کیفیت تولید و به بازار عرضه کند . در همان سال با پیشرفت علم،  محصولات پیشرفته تری مانند نوع دیجیتالی و ساعتی تولید شدند که در برابر آب و روغن دوام بسیار زیادی داشتند.

امروزه با پیشرفته علم مدل هایی که طول ۲۰۰۰ میلیمتر را اندازه گیری می کنند نیز تولید و به بازار عرضه شده است که بدنه آن ها از فیبر کربنی ساخته شده این ویژگی باعث سبک شدن وزن آن می شود.

سوالات مخاطبان

از کولیس برای اندازه گیری چه آیتم هایی استفاده می شود ؟

کولیس ابزاری است که برای اندازه گیری ابعاد داخلی، خارجی و عمق اشیاء مورد استفاده قرار می گیرد.

فلسفه انتخاب نام این ابزار چیست ؟

اسم این ابزار برگرفته از نام ریاضی دانی است که مقیاس ورنیه کولیس را اختراع کرد.

اولین کولیس کشف شده مربوط به چه دورانی است ؟

نخستین کولیس کشف شده مربوط به قرن ششم قبل از میلاد است که در یک کشتی یونانی غرق شده در سواحل ایتالیا یافت شد.

کولیس کشویی نخستین بار در چه سالی معرفی شد ؟

کولیس کشویی از نوع اسکابارد در آغاز انقلاب صنعتی بریتانیا معرفی شد و در بین مردم با نام نوگیسو شناخته شده بود.